ابهام در سرنوشت قرارداد خرید هواپیما از بوئینگ

پایگاه اینترنتی سی ان ان نوشت: روابط ایران و آمریکا (به تدریج) هر چه بدتر می شود. ایران یکشنبه به تلافی تحریم هایی که آمریکا ماه پیش اعلام کرد، تحریم هایی علیه 15 شرکت آمریکایی اعمال کرد. 

وزارت خارجه ایران در بیانیه ای اعلام کرد: «اعمال تحریم های جدید از سوی آمریکا مبتنی بر بهانه های جعلی و غیرقانونی و به منزله اقدام ضد مقررات بین المللی است.» 

پس از لغو بسیاری از تحریم های اعمال شده علیه ایران به موجب توافق بین المللی که درباره برنامه هسته ای این کشور امضا شد، شرکت هواپیماسازی بوئینگ قراردادی هشت میلیارد دلاری برای فروش 80 فروند هواپیما به شرکت ایران ایر امضا کرد. 

این شرکت هواپیماسازی در فهرست شرکت هایی نیست که ایران تحریم کرده است. ریتون (RTN )، اوشکوش (OSK ) و بوش مستر از جمله شرکت های آمریکایی تحریم شده هستند. هیچ یک از شرکت های تحریم شده در حال حاضر هیچ گونه مرواده تجاری با ایران ندارند. 

روبین میلز، مدیر اجرایی «قمر انرژی» و کارشناس انرژی و سرمایه گذاری خاورمیانه (غرب آسیا) گفت: «تحریم هایی که طرف ایرانی اعمال کرده است، واقعاً هیچ اهمیت عملی برای آنها ندارد. مسلماً این شرکت های دفاعی آمریکایی هیچ دارایی یا فعالیتی در ایران ندارند. این کشور تنها در تلاش است امتیازهای سیاسی کسب کند.» 

اما افزایش تنش ها طرح های بوئینگ را بیش از پیش در موقعیت متزلزلی قرار داده است. 

میلز گفت: « به نظر من (قرارداد بوئینگ) یک نقطه فشار اصلی است، زیرا به طور قطع این قرارداد یکی از معدود زمینه هایی است که تجارت آمریکا با ایران در آن به طور ویژه مجاز شده است.» 

ترامپ همواره از توافق هسته ای ایران که در دوره دولت اوباما امضا شد، انتقاد کرده است.  

ترامپ پس از تصدی سمت ریاست جمهوری گفت که به ایران «هشدار» می دهد، و نخستین اقدام وی علیه ایران ممنوعیت مسافرتی اتباع ایرانی (به آمریکا) بود. 

تهران سپس آزمایش موشکی انجام داد که به اعمال دور جدیدی از تحریم های آمریکا علیه این کشور منجر شد. این تحریم ها 25 فرد و شرکت مرتبط با برنامه موشک های بالستیک ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران را هدف قرار داد. 

آزمون بزرگ بعدی برای قرارداد بوئینگ، احتمالاً در ماه ژوئن خواهد بود که موعد تمدید معافیت ها از تحریم هاست که اوباما آنها را امضا کرده بود. این نخستین بار خواهد بود که ترامپ باید این معافیت ها را امضا کند. 

تریتا پارسی، رئیس شورای ملی ایرانیان آمریکا گفت: «دور بعدی معافیت ها به طور قطع تعیین کننده است. اگر دولت ترامپ آنها را تمدید نکند، آمریکا توافق (هسته ای) را به طور مستقیم نقض خواهد کرد. در این صورت، بر هم خوردن توافق شروع خواهد شد و آمریکا مسئول بر هم خوردن این توافق شناخته خواهد شد.» 

موضوعی که اوضاع را پیچیده می کند، طرحی است که به کنگره ارائه شده است تا درباره اینکه آیا ایران ایر از سپاه پاسداران یا سازمان های تروریستی خارجی حمایت می کند یا خیر، تحقیق شود. 

اگر معلوم شود که ایران ایر چنین ارتباطاتی دارد، از دریافت هواپیماهای جدید یا قطعات ساخت آمریکا منع خواهد شد. این امر عملاً موجب توقف فروش هواپیما از بوئینگ به ایران خواهد شد. 

نخستین هواپیماهای بوئینگ قرار است سال 2018 وارد ایران شود.