سرزمین بادها، ازسرعت دیروز تا کندی امروز

به گزارش خبرگزاری صداوسیما ، بادهایی که از گذشته در سبد انرژی و درآمد مردم قرار داشتند به گونه ای که مسعودی تاریخ نویس معروف قرن چهارم در کتاب مروج الذهب می نویسد : " سیستان دیار بادهاست و همان شهری است که می گویند باد آنجا آسباد بگرداند و آب از چاه کشد و باغها سیراب کند و در همه دنیا شهری نیست که بیشتر از آنجا از باد سود برد"
با وجود آن که گذشتگان ما در طول هزاران سال از این قابلیت بی نظیر استفاده های زیادی کرده اند، اما جز بقایای "آس بادهای" باستانی سیستان، اندوخته‌ای از این میراث تاریخی نداریم.
<< یک توربین و 3 هزار مگاوات انرژی >>
در حال حاضر 3 هزار و 200 مگاوات برق و آن هم از چرخش یک توربین در منطقه رامشار سیستان به دست می‌آید؛ توربینی که به گفته مجری طرح نیروگاههای بادی و خورشیدی سیستان و بلوچستان، از سال 88 تاکنون رکوردار بوده و بیش از هر توربین بادی فعال در کشور برق تولید کرده است.
اما قابلیت دشت وسیع سیستان در تولید انرژی برق کشور بسیار بیشتر از یک توربین است.
به گفته کارشناسان رقمی معادل 30 هزار مگاوات یعنی معادل نصف برق مصرفی کشور در یک سال می شود ازبادهای سیستان تولید کرد.
<< تمنا از بیگانه >>
برای استفاده از این ظرفیت بالای تولید برق تلاش هایی صورت گرفته است. یک نمونه آن سعی دانشگاه زابل در استفاده از توربین وارداتی چینی بود که به شکست انجامید؛ توربینی که در حدود 500 میلیون تومان هزینه در برداشته بود اما در یک فاصله زمانی کوتاه پس از نصب، شکست و این هزینه گزاف بدون توجه به شرایط اقلیمی بومی و رعایت مولفه‌ها و استانداردهای ملی نتیجه ای جز شکست به بار نیاورد.

<< فوت کوزه گری گذشتگان در استفاده از باد >>
از تجربیات موفق گذشتگان، به کارگیری انرژی باد در آسبادهای سیستان بوده است.
نیاکان ما با توجه به قدرت انرژی باد در این منطقه ، از پره های عمودی به جای پره های افقی در آسباد استفاده میکرده‌اند، پره هایی که میتوانستند انرژی باد را ازهر طرف و با هر سرعتی بگیرد و سنگ های آسبادها را به حرکت درآورند.توربین وارداتی دانشگاه زابل توربینی که شکست با پره های افقی بود.
به گفته کاوش، رئیس دانشکده هنر دانشگاه زابل این روش ساخت آس بادهای سیستان در قرن نهم میلادی به کشورهای اروپایی از جمله اسپانیا رسیده است و آنها با توجه شرایط محیطی خود پره های عمودی را به افقی تغییر داده اند.
وی می گوید اگر قرار است از توربین بادی در سیستان و بلوچستان استفاده شود باید مثل گذشته پره های آن عمودی باشد.
<< پارک علمی و فناوری و بازگشت به گذشته >>
شکستن توربین وارداتی غیر استاندارد برای بادهای سیستان، نخبگان دانشگاهی استان را بر آن داشت تا با استفاده از تجربه تاریخی دست به ابتکار و ساخت توربین های بادی عمودی بزنند.
این دانشجویان طی 6 ماه توانستند ژنراتور این توربین را هم با هزینه چهارو نیم میلیون تومان بسازند اگر چه توربین آنها در حد تولید صنعتی نیست و تنها در حد تامین برق یک ساختمان است اما این ابتکار در صورت حمایت و تشویق دولت میتواند بر بالای هر خانه در سیستان و بلوچستان دیده شود.
<< سرمایه گذاری جدید با اما و اگر >>
پس از مدت ها انتظار بالاخره در مهرماه امسال برای استفاده از انرژی باد در بادخیزترین منطقه جهان یک شرکت کره ای کلنگ احداث سه نیروگاه بادی با ظرفیت 150 مگاوات را در منطقه میل نادر در نیمروز سیستان به زمین زد طرحی که اگر با موفقیت در مدت 2 سال پیش بینی شده اجرا شود موجب میشود خبر طوفان در سیستان بدترین خبر برای مردم این منطقه نباشد.
اقای سرگلزایی مجری طرح نیروگاههای سیستان و بلوچستان مهمترین علت بر باد رفتن انرژی باد در سیستان را قوانین دست و پا گیر و بی توجهی مسئولان و نمایندگان استان به این موضوع مهم میداند.
وی می گوید همین موانع باعث شده چندین سرمایه گذار از کشور های فنلاند، انگلستان، دانمارک، ترکیه، چین و یک سرمایه گذاربومی ایرانی مقیم استرالیا که متقاضی احداث نیروگاه بادی در سیستان بودند از این کار انصراف دهند.
انرژی باد در سیستان و بلوچستان نمونه‌ای از قابلیت‌های چشمگیر توسعه و آبادانی سیستان و بلوچستان است که نیازمند کار کارشناسی، سرمایه گذاری داخلی و خارجی و حمایت و برنامه ریزی دولتی است.