ارتش آمریکا، بازگشت به قدرت سخت

به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صدا وسیما ، هفته گذشته بودجه نظامی آمریکا بارقمی حدود 700 میلیارد دلار به تصویب رسید که حدود صد میلیارد دلار از بودجه سال گذشته بیشتر بود. ترامپ گفته است که این افزایش بودجه برای حفظ امنیت ملی آمریکا و رهبری این کشور بر جهان ضروری است. همزمان گزارشی درباره پراکندگی نظامی آمریکا در جهان منتشر شد.
در اینجا ابتدا گزارش جدید مربوط به آرایش نظامی آمریکا در جهان ارائه و بعد از آن دلایل بازگشت آمریکا به نظامی گری بازگو می شود.

آرایش نظامی آمریکا در سراسر جهان
دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا، به تازگی گزارشی به مجلس نمایندگان آمریکا درباره پراکندگی نیروهای نظامی آمریکا در سراسر جهان ارائه داده است.
در این گزارش دو ملاحظه مورد توجه بوده است:
1- دولت این گزارش را مطابق با قطعنامه اختیارات جنگی(حقوق عمومی148-93 )، برای اطلاع کنگره از آرایش (نظامی) نیروهای مسلح که برای نبرد آماده و مجهز هستند، ارائه می شود.
همچنین در این گزارش، مبارزه با تروریسم یکی از اهداف پراکندگی نیروی نظامی آمریکا در سراسر جهان توصیف شده است. با این توصیف که آمریکا برای پیشبرد تلاش های خود در مبارزه با تروریسم، با تمرکز ویژه بر مناطق تحت مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا و فرماندهی آمریکا درآفریقا، به همکاری با شرکا در سراسر جهان ادامه می دهد. همچنین آمریکا نیروهای مجهز رزمی خود را برای انجام عملیات ضدتروریسم و مشاوره، کمک و همراهی نیروهای امنیتی شرکای خارجی خاص در عملیات ضد ترویسم مستقر کرده است.

2- اطلاعات ویژه درباره آرایش نیروهای ضد تروریستی درکشورهای خاص.
سر فصل اطلاعات مذکور به این شرح اعلام شده است:

افغانستان
عملیات نظامی علیه القاعده، طالبان، نیروهای وابسته و درحمایت از اهداف ضد تروریستی آمریکا نقطه عطفي در سياست هاي نظامي آمريکا به شمار مي رود. از جمله ماموريت هاي نیروي عملیات ویژه، از 7 اکتبر 2001 که علیه القاعده، طالبان، و نیروهای وابسته اجرا شد. از اين رو نیروهای مسلح آمریکا برای اهدافی چون جلوگیری از ظهور دوباره بهشت های امنی که تروریست ها را قادر به تهدید منافع آمریکا می کند، حمایت از دولت و ارتش افغانستان که با طالبان در این کشور مبارزه می کند، و فراهم کردن شرایط حمایت از روندی سیاسی برای دستیابی به صلحی پایدار، همچنان در افغانستان می ماند.
اين گزارش مي افزايد از اوت 2014، آمریکا در حمایت از این عملیات ضد تروريستي و دیگر عملیات خارجی، نیروهای مجهز رزمی خود را در چند مکان در مناطق تحت مسئولیت فرماندهی مرکزی آمریکا و فرماندهی های این کشور در اروپا، آفریقا، جنوب، و اقیانوس آرام مستقر کرده است.

شرایط حضور در عراق و سوریه:

1- بر اساس اين گزارش نیروهای مسلح آمریکا به عنوان بخشی از راهبردی فراگیر برای شکست داعش، حملات سازمان یافته ای را علیه نیروهای داعش در عراق و سوریه انجام می دهند. نیروهای مسلح آمریکا همچنین مشغول حملات هوایی و دیگر عملیات لازم علیه القاعده در سوریه هستند.

2- نیروهای مسلح آمریکا همچنین در سوریه مستقر شده اند تا با نیروهای زمینی بومی, علیه داعش عملیات اجرا کنند.

3- در عراق، نیروهای مسلح آمریکا به نیروهای عراقی مشاوره می دهند، با آنها هماهنگی می کنند و از عناصر خاص نیروهای امنیتی عراق، از جمله نیروهای پیشمرگه کرد حمایت آموزشی، تجهیزاتی، ارتباطاتی، اطلاعاتی، و حمایت های دیگر می کنند.

منطقه شبه جزیره عربستان:
شماری از پرسنل نظامی آمریکا برای انجام عملیات علیه شاخه القاعده درشبه جزیره عربستان و داعش یمن، دریمن مستقر شده اند.
-اين گزارش دولتي مي افزايد" ارتش آمریکا به همکاری نزدیک با دولت یمن و نیروهای شریک منطقه ای به منظور از بین بردن، و در نهایت ریشه کن کردن تهدید تروریستی ادامه می دهد.
نیروهای مسلح آمریکا چند حمله علیه تاسیسات و عوامل گروه «شاخه القاعده در شبه جزیره عربستان» دریمن انجام دادند و از عملیات به رهبری امارات عربی متحده و یمن برای پاکسازی این گروه حمایت کرده است .
آنها در نقش غیر رزمی خود، به ارائه مشاوره نظامی و اطلاعات محدود، تدارکات وحمایت های دیگر از نیروهای منطقه ای که با حوثی ها (جنبش انصارالله) مبارزه می کنند، ادامه داده است.

اردن:
مطابق اين گزارش ، بنا به درخواست دولت اردن، حدود دو هزار و 600 پرسنل نظامی آمریکا برای حمایت از عملیات شکست داعش، تقویت امنیت اردن و تقویت ثبات منطقه ای در اردن مستقر هستند.

لبنان:
بر اساس گزارش دولت آمريکا ،بنا به درخواست دولت لبنان حدود 120 پرسنل نظامی آمریکا برای تقویت توانمندی های ضدتروریستی دولت و حمایت از عملیات نیروهای امنیتی لبنان برای شکست داعش مستقر هستند.

ترکیه:
نیروهای مسلح آمریکا، از جمله هواپیماهای جنگنده و رزمی- پشتیبانی و پرسنل نظامی مربوط آمریکا، بنا به درخواست دولت ترکیه، برای حمایت ازعملیات شکست داعش و تقویت امنیت ترکیه، همچنان در این کشور مستقر هستند.

منطقه شرق آفریقا:
-اين گزارش مي افزايد در سومالی، نیروهای مسلح آمریکا به مقابله با تهدید تروریستی داعش ، الشباب و نیروی وابسته به القاعده، ادامه می دهند. همچنين ظرف دو سال گذشته نیروهای آمریکایی بیشتری برای حمایت از عملیات ضدتروریسم درشرق آفریقا، در کنیا مستقر شده اند. همچنین پرسنل نظامی آمریکا به مشارکت با دولت جیبوتی که اجازه استفاده از سرزمین جیبوتی را برای استقرار نیروهای مسلح آمریکا داده است، ادامه می دهد.
ديگر آنکه پرسنل نظامی آمریکا, از جمله برای اهدافی چون مبارزه با تروریسم، و عملیات علیه دزدی دریایی نزدیک شاخ آفریقا و شبه جزیره عربستان، و حمایت احتیاطی از تقویت امنیت سفارت در شرق آفریقا، همچنان در جیبوتی می ماند.

لیبی:
نیروهای مسلح آمریکا حملات هوایی را علیه تروریست های «القاعده در مغرب اسلامی» (یک نیروی وابسته به القاعده)، و تروریست های داعش در لیبی انجام دادند. این حملات هوایی با هماهنگی دولت وفاق ملی انجام شد.

حوضه دریاچه چاد و منطقه ساحل:
پرسنل نظامی آمریکا در حوضه دریاچه چاد و منطقه ساحل به اجرای عملیات اطلاعات شناسایی هوایی و حمایت از شرکای آفریقایی و اروپایی با مشاوره، کمک و همراهی نیروهای شریک، ادامه می دهند.

فیلیپین:
نیروهای مسلح آمریکایی مستقر شده در فیلیپین، از عملیات ضدتروریسم نیروهای مسلح فیلیپین حمایت می کنند.

عملیات آمریکا و سازمان پیمان آتلانتیک شمالی(ناتو) در کوزوو :
بر اساس گزارش دولت آمریکا ، واشنگتن برای جلوگیری از شروع دوباره خصومت ها در کوزوو، به تامین نیرو برای «نیروی (مسلح) کوزوو»، به رهبری سازمان پیمان آتلانتیک شمالی با همکاری مقامات محلی، شرکای دوجانبه، و نهادهای بین المللی ادامه داده است. حدود 690 پرسنل نظامی آمریکا جزء حدود چهار هزار پرسنل «نیروی (مسلح) کوزوو» هستند.

بازگشت آمریکا به نظامی گری قرن بیستمی
بسياري از کارشناسان بر اين باورند که اين ماموريت هاي اخير نظاميان آمريکا که نمونه هاي بارز آنرا بازگو کرديم نشانگر رويکرد نظامي گري سخت است. در اين خصوص موسسه استراتفور با انتشار مقاله ای به تبیین رویکردهای آینده ارتش آمریکا پرداخته و سیاست های جدید را بازگشت به سیاست های قبلی آمریکا در قرن بیستم و احیای رویکرد نظامی گری توصیف کرده است.
هفده سال از زمان اعلام مبارزه با تروریسم در سال 2001 گذشته است. در این مدت، همه توجه و تمرکز آمریکا به منطقه غرب آسیا معطوف شده و از دو رقیب اصلی، یعنی چین و روسیه غفلت کرد. وضعیتی که باعث شد به تدریج این دو رقیب، قدرت خود را توسعه دهند و روسیه در شرق اروپا و چین در شرق آسیا به میزان قابل ملاحظه ای نفوذ کند.
موسسه استراتفور ميافزايد: معضل بزرگ امریکا تا کنون این بود که نیروهای ارتش برای مبارزه با تروریسم در همه مناطق مختلف دنیا پراکنده هستند و این وضعیت منجر به فرسایش توان نیروهای آمریکایی می شود.
استراتژیست های آمریکایی از پنج سال پیش این مساله را شناسایی کرده و برای مقابله با این وضعیت دو راهکار پیشنهاد داده و سیاستگذاران آمریکایی نیز آنرا مبناي تصمیمات خود قرار داده اند.
در ژانویه 2012، دولت واشنگتن، با اعلام یک استراتژی نظامی جدید تصمیم گرفت، بر حضور نظامی خود بر آسیا - پاسیفیک متمرکز شود. اما پس از آن در فوریه 2014 به دنبال الحاق کریمه به روسیه، آمریکا متوجه خطر یکی دیگر از رقبای خود شد. در آن زمان آنها به این جمع بندی رسیدند که تروریسم دشمن اصلی آنها نیست، بلکه این روسیه و چین است که قدرت آنها را با جدیت به چالش کشیده اند. آمریکا چین را بیشتر رقیب و روسیه را خصم قلمداد می کند.

از اينرو در محافل سیاسی و راهبردی آمریکا، مقابله با قدرت روسیه و چین یکی از اولویت های اصلی است که برای تحقق آن سه شرط لازم است: تجدید ساختار حضور نظامی آمریکا در جهان، تخصیص مجدد منابع و تغییر در تمرکز راهبردی آمریکا .

رویارویی دو قدرت نظامی
براین اساس آمریکا درحال متمرکز کردن نیروهای خود در اروپای شرقی و هند - پاسیفیک است. دراین میان برخی کارشناسان تاکید دارند که چین تا سال 2030 به لحاظ نظامی در بسیاری از حوزه ها و تجهیزات بر آمریکا برتری خواهد یافت. چین بعد از آمریکا دومین بودجه بزرگ جهان را در اختیار دارد.
آمریکا از جانب چین در چند حوزه احساس تهدید می کندکه در این میان می توان به افزایش زرادخانه موشک های بالستیک چین، اقدام این کشور در استقرار موشک های کروز ما فوق صوت و فقدان پایگاه های هوایی کافی آمریکا در منطقه برای حمله به اهداف چین اشاره کرد. به همین دلیل، آمریکا بدنبال افزایش پایگاه های خود در استرالیا، ژاپن و سنگاپور است.

قدرت نظامی روسیه مقابل آمریکا
آمریکا طرح های مختلفی برای مقابله با روسیه در پیش گرفته است. آمریکا قصد دارد ناوگان دوم نیروی دریایی خود را در برابر اقدام روسیه در تقویت نیروی دریایی استراتژیک هسته ای خود فعال کند. همچنین آمریکا در صدد تقویت روابط استراتژیک خود با کشورهای اروپایی شرقی برای بازداشتن روسیه از پیشروی است. افزایش گشت زنی در دریای بالتیک و دریای سیاه وحضور بیشتر در دریای مدیترانه نیز مورد توجه آمریکا قرار گرفته است.

جمع بندي
دولت آمریکا برای پايداري نظام هژمونيک خود همواره در پي پراکندگي منطقي و کارآمد نيروهاي مسلح و پايگاه هاي نظامي در موقعيت هاي برتر استراتژيک است . اما در حال حاضر ادامه اين روند با چالش هايي روبرو شده از جمله مقابله با سياست هاي نفوذ روسیه و چین در شرق اروپا و آسياي شرقي، مشکلات ناشي از تروريسم و چگونگي تقابل با قدرت هاي منطقه اي از جمله ايران ، برزيل و هند .
بنابر اين انتظار مي رود با افزايش بودجه نظامي آمريکا ، قدرت رقيبان آن کشور نيز در عرصه هاي مختلف توسعه يابد و در آينده نه چندان دور شکل جديدي از ستيز جهاني رقم زده شود. ستيزي که شاخص اصلي آن تلاش براي دستيابي به سطوح بالاتر هژموني جهاني است./

=================
نويسندگان : غلامرضا کشاورز - کارشناس سياست بين الملل
               

                 تهمينه بختياري - کارشناس سياست بين الملل
.