نفت را باید از طریق بورس بفروشیم

به گزارش خبرنگار خبرگزاری صداوسیما، غلامرضا مصباحی مقدم در نشست تخصصی «جمهوری اسلامی؛ سرمایه‌ها و چالش‌ها» افزود: فرصت ها در کشور ما بحمدالله بسیار زیاد است و شما هم بی خبر نیستید و اکنون ظرفیت اقتصاد ایران یک نیروی نخبه جوان است و ماشین آلات و ابزار فناوری همه محصول انسان هستند؛ این انسان است که موتور رشد و توسعه اقتصادی است.
وی گفت: در دوران دفاع مقدس یک کشور انقلاب کرده بودیم که جنگ بر آن تحمیل شد و دشمن با تمام تجهیزات به میدان آمد.
مصباحی مقدم ا‌دامه‌داد: جوانان، دشمن را متوقف کردند و آنها را به عقب راندند و خوشبختانه یک وجب از خاک ایران در اختیار دشمن قرار نگرفت در این دفاع مقدس جوانانی ظهور کردند که واقعا نخبگان کم نظیر بودند.
وی با بیان اینکه امروز هم در عرصه فناوری های پیشرفته هسته ای، نانو، هوافضا، سلول های بنیادی و مطالب دیگر نخبگان ما حضور دارند و مشغول به کار هستند گفت: پیشرفت های روشنی در این زمینه داریم و باید از چنین ظرفیتی درست استفاده شود و بعد به کار گرفته شود.
مصباحی مقدم با اشاره به منابع طبیعی کشور اضافه کرد: مهم مدیریت آب و خاک و استفاده از الگوهای کشت است که اگر انجام شود می توان تا ۳۰۰ میلیون نفر را تأمین کرد.
وی یادآور شد: علاوه بر این، ظرفیت معادن و انرژی های فسیلی است که اکنون روزانه حدود ۸ میلیون بشکه نفت و گاز تولید می‌کنیم و از نظر ذخایر هم ایران در رده بسیار بالای جهانی قرار دارد.
مصباحی مقدم افزود: ۷۰ درصد انرژی را که تولید می‌کنیم پالایش و در داخل مصرف می‌کنیم، این یکی از ظرفیت‌هایی است که باید با بهینه سازی مصرف از آن بهتر استفاده شود.
وی با بیان اینکه در سال ۱۳۸۵ استفاده بهینه از انرژی سیاستگذاری شد گفت: اگر آن را به درستی اجرا کنیم سالانه ۱۰۰ میلیارد دلار در فرآورده ها صرفه‌جویی می شود و می توانیم درآمد کسب کنیم؛ اگر بتوانیم مواد خام را در یک بازه زمانی به فرآوری تبدیل کنیم این می‌تواند به ۲۰۰ تا ۲۵۰ میلیارد دلار صادرات منجر شود.
مصباحی مقدم ادامه داد: یکی دیگر از ظرفیت های ما ظرفیت گردشگری است این ظرفیت، ظرفیت بسیار بالایی است وایران از نظر آثار باستانی جزو ۱۰ کشور دارای آثار باستانی هدف برای گردشگران است و از نظر گردشگری مذهبی هم ایران جایگاه بسیار بالایی دارد.
وی افزود: در زمینه گردشگری پزشکی هم درآمد بیمارستان‌های ما با ارائه خدمات به بیماران در حدود یک میلیارد دلار است.
این عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از سخنانش گفت: یکی از ظرفیت‌های ما که البته از سویی تهدید هم هست، نقدینگی یک میلیون و ۶۰۰ هزار میلیارد تومانی است که یک تهدید جدی است که آثار آن را هم اکنون مشاهده می‌کنیم، در عین حال می تواند یک فرصت و یا یک ظرفیت هم باشد.
مصباحی مقدم گفت: البته بخشی از این نقدینگی می تواند یک جهش در تأمین مالی بنگاه‌های متوسط و کوچک به وجود آورد که ظرفیت‌های خالی اینها را پر کند.
وی افزود: امروز طبق خبرها، حدود ۳۰ میلیارد دلار ارز در اختیار مردم است که باید از این ظرفیت استفاده کنیم و ایران الان دومین کشور مصرف کننده طلا در منطقه است.
مصباحی مقدم گفت: آنچه ما به لحاظ مشکلات با آن رو به رو هستیم، تورم و بیکاری گسترده، بی ثباتی در قیمت ارز و سکه و کاهش اعتماد عمومی و کاهش امید به آینده، تحریم ها و جنگ روانی است.
وی افزود: این موارد چالش های جدی است اگر بخواهیم ریشه یابی کنیم می توانیم یک نگاه کوتاه مدت یک نگاه بلندمدت به آن داشته باشیم عواملی در کوتاه مدت و عواملی در بلندمدت اثرگذار بودند.
مصباحی مقدم گفت: از جمله عوامل کوتاه مدت اتفاقاتی بود که سال گذشته و امسال رخ داد، شهریور سال گذشته بانک مرکزی به حساب اینکه نرخ سود بانکی ۲۰ درصد و بالاتر است که باید مدیریت شود اعلام کرد سود بانکی بلندمدت و کوتاه مدت ۱۰ درصد است و ما بر آن نظارت می‌کنیم.
وی افزود: اصل این کار مورد قبول است چرا که نرخ تورم کاهش پیدا کرده بود در حالی که نرخ تورم ۱۰ درصد از سود بانکی ۲۰ درصد بی‌معناست.
مصباحی مقدم گفت: در اینجا جای ایراد به بانک مرکزی نبود اما در شرایطی بانک مرکزی این کار را انجام داد که اثر مخربی داشت، آن شرایط این بود که انتقال ارز از داخل به خارج به صورت عرضه اسکناس ارز با دشواری رو به رو بود و بانک مرکزی که می‌خواست ارز روزانه به بازار عرضه کند آن را در شهریور سال گذشته کاهش داد و سیگنال منفی به بازار متوجه شد.
وی ادامه داد: این اتفاق نرخ ارز ما را افزایش داد، دولت به این فکر افتاد که مؤسسات مالی و اعتباری را که با مشکل رو به رو شده بودند و سپرده گذاران معترض بودند مدیریت کند، برای مدیریت موسسات و پرداخت سپرده مردم ۱۰ هزار میلیارد تومان از بانک مرکزی استقراض کرد.
مصباحی مقدم تصریح کرد: البته به اعتقاد من راه دیگری وجود داشت این تصمیمی بود که گرفته شد البته استقراض از بانک مرکزی بر خلاف قانون است حتماً نشستی برگزار شده بود و مجوزهای لازم را گرفته بودند.
وی افزود:​ سپرده گذاران که پول خود را به دست آورده بودند ترجیح دادند ارز و سکه خریداری کنند می‌بینید که ریشه این شوک ارزی همزمان شد با جنگ روانی و اقتصادی امریکا با ایران؛ امریکا تهدید کرده بود که من در دو مرحله تحریم‌ها را باز می گردانم.
مصباحی مقدم خاطرنشان کرد: این تهدیدها جنگ روانی بود، انتقال ارز به صورت اسکناس با دشواری رو به رو بود، این بود که یک نوع اشتهای کاذب برای دلالان پدید آمد که از طریق دلالی قیمت ارز را با شتاب بالا بردند؛ مجموعه این عوامل دست به دست هم داد و قیمت ارز شتاب آمیز بالا رفت و در پی آن قیمت سکه افزایش یافت.
وی همچنین گفت: این مسائل ریشه در تاریخ اکتشاف نفت دارد، قبل از انقلاب اتکای ما ۷۰ تا ۷۵ درصد به درآمد نفتی بود اما این اتکا پس از انقلاب به ۴۰ تا ۴۵ درصد رسید، بنابراین درآمد نفتی ما کاهش پیدا کرد و سهم دولت از درآمدهای بودجه عمومی به 25 درصد کاهش یافت اما مجددا به ۴۰ درصد بازگشت.
مصباحی مقدم افزود: اتکای بودجه به نفت عامل مهم تزریق نقدینگی به کشور ماست، سازوکار ما این است که به مجرد اینکه درآمدهای ارزی ناشی از فروش نفت به حساب های خارجی بانک مرکزی می نشیند بر اساس قانون بودجه صحنه در اختیار دولت قرار می‌گیرد این ارز هنوز در اختیار قرار دولت قرار نگرفته است تا بتواند آن را عرضه کند تا نقدینگی را جمع کند؛ به بانک مرکزی می‌گوید معادل ارزی این نقدینگی را در اختیار ما قرار بده، این نکته کلیدی رشد و تزریق نقدینگی در اقتصاد کشور ماست.
وی افزود: اکنون ۲۴۰ هزار میلیارد تومان بانک‌های ما به بانک مرکزی بدهکار است یکی از اجزاء پایه پولی ذخایر بانک مرکزی بدهی دولت به بانک مرکزی است یکی از اجزاء پایه پولی بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی و بدهی دولت به بانک ها مجموعه پول و مسکوکات در کشور ما زیر ۲۰۰ هزار میلیارد تومان است.
مصباحی مقدم با بیان اینکه راه علاج این بیماری شناخته شده است گفت: من به مهم ترین راه حل ها می پردازم از اول باید جلو رشد نقدینگی را گرفت طبق اطلاعاتی که من دارم هزار میلیارد استقراض از بانک مرکزی به ۳۳ هزار میلیارد تومان افزایش پیدا کرده است یعنی درخواست های مجدد یعنی همین استفاده‌ای جدید ایجاد می کند این سیلاب نقدینگی مانند دیگر سیلاب ها به صورتی سعی در تخریب می کند اما اگر آب در پشت سد قرار گیرد مهار می شود.
وی تأکید کرد: شبکه بانکی ما باید اصلاح شود، چه کنیم؟ باید بورسمان را فعال کنیم. آقای جهانگیری گفت که نفت را باید از طریق بورس بفروشیم ای کاش این اتفاق بیفتد، نفت را به طور کاغذی به مردم بفروشیم نفت را می توان هم به صورت ارزی به مردم فروخت هم ریالی، که سودش را به هر دو طریق می توان پرداخت کرد. ابتدا ۵۰۰ میلیون دلار بفروشیم اگر جواب داد بعد یک میلیون دلار بفروشیم.
مصباحی مقدم گفت: توتال می خواست ۵ میلیون دلار به ما سود دهد با این روش ما می توانیم این ۵ میلیون دلار را جمع کنیم.
وی با بیان اینکه نکته بعدی قطع امضاهای طلایی است که باید برداشته شود افزود: راه حل بعدی قطع وابستگی بودجه به نفت است در این صورت رونق کسب و کار به وجود می آید.