آنچه برکناری بولتون را متمایز می سازد

زواياي مختلفي را مي توان براي برکناري جان بولتون در نظر گرفت که یک زاویه، پیشینه این برکناری ها و یا استعفاهاست که از زمان به قدرت رسیدن دونالد ترامپ به یک روند نامتعارف تبدیل شده است .
از این منظر شاید برکناری بولتون خیلی هم غیرمنتظره نبوده چرا که تاکنون بیش از یکصد نفر از اعضای دولت ترامپ به سرنوشت بولتون تبدیل شده اند که در میان آنها اشخاص سرشناسی همچون جیمز متیس وجود داشته که مسئولان وزارت دفاع امریکا را چه در زمان دموکرات ها و چه جمهوریخواهان برعهده داشته و خود بولتون نیز درجایی نشسته بود که پیش از وی دو مشاور امنیت ملی نیز به فاصله چند ماه از مقام خود کناره گیری کرده بودند.
اما برکناری بولتون یک زاویه دیگری هم دارد که آن را از استعفا ها و برکناری های قبلی تا حدودی متمایز می کند وآن تقارن این مسئله با رشته شکست هایي است که دولت ترامپ در سایر حوزه ها با آن مواجه شده است .
زمانی که دولت ترامپ بر سر کار آمد تصور می شد که راستگرایان حاکم بر کاخ سفید قصد دارند طی یک تقسیم کاربرنامه ریزی شده با راستگرایان صهیونیستی حاکم بر تل آویو به رهبری نتانیاهو و محافظه کاران انگلیسی هوادار خروج از اتحادیه اروپا و همچنین تازه به دوران رسیده های سعودی و اماراتی به رهبری محمد بن سلمان و محمد بن زاید یک پروژه مشترکی را به پیش ببرند تا نظم جدیدی را به نفع خود بر جهان و منطقه تحمیل کنند.
طرحی که ترامپ با آب و تاب از آن به معامله قرن تعبیر می کرد و به آن پُز می داد در این چارجوب معنی پیدا می کرد و به نوعی چارچوب نظری این ائتلاف 5 جانبه را تشکیل می داد. اما اکنون مشاهده می شود که هم خود طرح به بن بست خورده چرا که همین چند روز پیش از برکناری بولتون، جیسون گرینبلات به عنوان یکی از معماران و مجریان اصلی طرح معامله قرن هم از مقام خود استعفا داد که به نظر نمی رسد بی ارتباط با برکناری بولتون باشد.
علاوه بر این تقریبا می توان گفت هر 5 ضلع این ائتلاف با چالش و مشکل مواجه شده اند. چنانکه محبوبیت ترامپ به شدت افت کرده و وی حتی از رقبای درون حزبی نیز عقب افتاده است. در انگلیس برگزیت به بن بست خورده و حتی جانسون تهدید شده که اگر به فکر خروج بدون توافق از اتحادیه اروپا باشد ممکن است با مجازات زندان روبرو شود.
فلسطین اشغالی از حدود 9 ماه پیش در بلاتکلیفی سیاسی به سر می برد و نتانیاهو هنوز به پیروزی در انتخابات و از آن مهم تر به تشکیل دولت امیدوار نیست ضمن اینکه به لحاظ امنیتی و نظامی، قافیه را باخته است. متحدان عرب ترامپ یعنی محمد بن سلمان و محمد بن زاید رو در روی هم قرار گرفته وائتلاف نظامی و سیاسی شان در آستانه فروپاشی قرار دارد.
از این دید برکناری بولتون که در حکم پدرخوانده این ائتلاف 5 جانبه و گروه موسوم به " بی " بود می تواند فروپاشی این ائتلاف و گروه را سرعت بخشد و از این دید این برکناری پس لرزه های خارجی هم خواهد داشت که بیش از همه دامن نتانیاهو را خواهد گرفت چراکه بولتون به منزله دست راست نتانیاهو در دولت ترامپ محسوب می شد.
-------------------------
احمد کاظم زاده