همدرد هم باشیم.

خاکسپاری و سوگواری برای عزیزان از دست‌رفته، از قدیمی‌ترین عناصر فرهنگی در تمدن بشری است که کارکردهای روانی، اجتماعی و خانوادگی متعدد دارد؛ مولفۀ فرهنگی مهمی که این روزها به دلیل شیوع کرونا، خانواده‌های داغدیده از آن محروم شده‌اند و آرام کردن این داغ همدردی بیشتر اعضای جامعه را می‌طلبد.
بسیاری عزیزانشان را بر اثر این بیماری از دست داده اند و هستند عده ای که فوتشان بدلیل این بیماری نیست و در این شرایط آنها نیز بدلیل مبارزه با این ویروس خطرناک همراه هموطنان عزیز از دست داده بوسیله این ویروس شده اند .
چند روز پیش زن دائیم را پس از چند ماه مبارزه با بیماری سرطان از دست دادم او دو پسر دارد که یکی در تهران و دیگری در شهر خودمان است .
با شنیدن خبر فوت ایشان به شدت متاثر و ناراحت شدم ، پسرش که حال خرابی داشت خود را برای تدفین مادر رساند .
خواستیم برای مراسم برویم اما دایی ام اجازه نداد و گفت: من و پسرانم به تنهایی ایشان را با اندوه و غم فراوان به خاک می سپاریم .
تنها اشک می ریختم راستش بسیار بسیار سخت است آخر مرگ عزیزان سخت است و وقت رفتن بازماندگان همدردی می خواهند .
همانجا یاد حضرت فاطمه زهرا و حضرت علی (ع) افتادم و از آنها مدد خواستم ، شبی که حضرت تنها خانم را با فرزندانشان به خاک سپردن ...از خودش برای دایی ام و فرزندانش مدد خواستم و دعا کردم مددشان کند با این غم سنگین کنار بیایند .
به آنها نیز احسنت گفتم: بدلیل این همه روشنفکری و درک بالا....
این درک بالا را همه کسانی که عزیزشان بر اثر بیماری کرونا از دست داده اند نیز دارند .
خانم سمانه کرمی روانشناس در باب نوع مواجهه با آدم‌هایی که عزیزی را از دست داده‌اند گفت: برای کسی که عزیزی را از دست داده است حداقل دو ماه توصیه می‌کنیم فرایند روانشناسی سوگ را (که مرحله به مرحله است) طی کنند. یکی از اولین مراحل کنار آمدن با این قضیه است. اینکه فرد با این قضیه کنار بیاید مستلزم این است که فرد واقعاً عزاداری کرده و برای عزیز از دست رفته‌ گریه کند؛ یعنی اول فرصت می‌دهیم که فرد خودش را تخلیه کند و برای عزیزش عزاداری و گریه کند. بعد که این مرحله را پشت سرگذاشت (احتمالاً در چند ماه آینده به این مرحله می‌رسیم که تعداد این افراد که عزیزی را از دست داده‌اند، افزایش می‌یابد) آن وقت باید پروتکل درمان را شروع کنیم که در این مرحله از روانشناسی سوگ، روانشناسی‌های رفتاری و شناختی و روش‌های تن آرامی استفاده می‌کنیم.
    ولی کاری که در حال حاضر می‌شود کرد این است که فضایی به این افراد بدهیم که برای فقدانی که تجربه می‌کنند، عزدارای کنند و پذیرفتن این تجربۀ سخت، خود اولین و مهم‌ترین مرحله برای همدردی  و همراهی با چنین افرادی است.
وی افزود: این که به افراد اجازه عزاداری داده شود و با آنان همدردی شده و این فرصت و پیام را دریافت کنند وقتی شرایط بهتر شود، می‌توانید برایش مراسم بگیرید، دلگرم کننده است. در نتیجه مسئولان در وهله اول باید با این صحبت‌ها افراد را آرام کنند سپس تا جایی که از لحاظ بهداشتی و این که برای بقیه آسیب رسان نباشد امکانش هست، به آنان فضای سوگ بدهند. آنها باید در جمع‌های خانوادگی عزاداری کنند؛ چون این قضیه از لحاظ تخلیه هیجانی که اتفاق می افتد و این که بعداً بخواهند آن را بپذیرند، بسیار تاثیرگذار است.
فرهادی یکی دیگر از کارشناسان استان می گوید: باید با این نگاه به قضیه بنگریم که مطمئناً آن عزیزی که از دنیا رفته است، راضی نیست این مخاطره سرایت کند و باعث مرگ دیگران شود. لذا به نظرم می‌رسد که عزیزان مقداری صبوری به خرج داده و پذیرای این مشکل و فقدان رسم فرهنگی خاکسپاری باشند.
این روانشناس در باب تکنیک‌های ذهنی که می تواند بار روانی فقدان فردی را کاهش دهد، تاکید کرد: این مشکل تعداد بسیاری زیادی است و نه یک فرد و خانواده و حتی یک کشور، مهم‌ترین نکته جلوگیری از اشاعه است، فکر این که این اتفاق برای کل دنیا است و وقتی عزیزی را از دست دادیم به خودمان یادآوری کنیم که باید هوشیار بود که عزیزی دیگر را از دست نداد.
    سعی کنیم با هم در تماس باشیم، با هم مهربان باشیم، به هم دلگرمی بدهیم و یادآوری کنیم هنوز داشته‌هایی داریم که به آن دل ببندیم و به این ترتیب به هم آرامش بدهیم و از اخبار بد و منفی دوری کنیم.
بیماری کرونا با همه بدی اش به ما نعمتهایی را یادآوری کرد که قدرش را نمی دانستیم .نعمت سلامتی ، آزادی ، نعمت صله رحم ، زیارت ، خرید در آرامش و سلامت و...
و به ما یاد داد که مرگ از رگ گردن به ما نزدیکتر است پس قدر همدیگر و بزرگترها را بدانیم و بدانیم دنیا دمی است .
نویسنده: مهناز رحمانی مهر
ویراستار: علی مرادی کاکاوندی