خانه مهربان در عودلاجان

به گزارش وب گردي خبرگزاري صدا وسيما ؛ عودلاجان یا اودلاجان از محله‌های قدیمی شهر تهران است که از غرب به خیابان ناصرخسرو، از شرق به خیابان ری، از شمال به خیابان امیرکبیر و از جنوب به خیابان ۱۵ خرداد محدود است و سه محله اصلی امامزاده یحیی، پامنار و ناصرخسرو را در بر می‌گیرد و این محله بدلیل وجود بنا‌های قدیمی متعدد، به لحاظ تاریخی غنی و قابل توجه است.

عودلاجان در کنار محله‌های ارگ، دولت، سنگلج، بازار و چاله میدان، تهران عصر ناصری را شکل می‌دادند؛ نباید از یاد برد که عودلاجان قدیم با ۲ هزار و ۶۱۹ خانه و هزار و ۱۴۶ دکان بزرگترین و مرفه‌ترین محله پایتخت ایران بود و پیشینه‌ای بیش از چهار قرن دارد.

 

مورخان بر این موضوع اتفاق نظر دارند که در دوره قاجار عودلاجان جز مناطق اعیان نشین پایتخت بود و زندگی اشخاص نام آشنایی، چون قوام الدوله، نصرالدوله، موتمن الاطباء، امین نظام، عزت الدوله، ملک الشعرا با این محله پیوند خورده است.

خانه مهربان یکی از بنا‌های تاریخی با ارزشی است که در محله عودلاجان تهران قرار دارد. این خانه تاریخی در نقشه‌های بازمانده از آگوست کرشیش - معلم دارلفنون- به محبعلی خان خلج که از رجال دوره قاجار بود تعلق داشت، اما در نقشه عبدالغفار نجم الدوله که او نیز در دوره دیگری از سلسله قاجار معلم دارلفنون بود، این خانه در اختیار یکی از همسران ناصرالدین شاه به نام زبیده خاتون بوده است.

این بنای تاریخی پس از برخی نقل و انتقال‌ها توسط زوجی خیر به نام «مهربان منش» خریداری شد و به عنوان یک موقوفه در اختیار موسسه خیریه کهریزک جهت بسته بندی کمک‌های مردمی قرار گرفت. در طی سال‌های مختلف این خانه تغییر کاربری زیادی را به خود دید، در نهایت در سال ۱۳۸۴ پس از مرمت و بازسازی‌هایی که در آن انجام شد، خانه مهربان در لیست آثار ملی ثبت شده ایران قرار گرفت. معماری خانه مهربان یادگاری از شیوه و اصول معماری عصر پهلوی اول است

 این خانه در خیابان امیرکبیر تهران و در کوچه جاویدی قرار دارد که از این حیث می‌تواند محیطی خاص برای گردشگری و تهرانگردی علاقمندان مطرح شود.

در این کوچه یا در اطراف این محله بنا‌های متعدد تاریخی شامل خانه قوام الدوله، خانه مدرس و بنا‌های متعدد دیگری وجود دارد که هر کدام می‌تواند مقصدی برای تهرانگردان محسوب شود.