تمرکز ویژه برنامه هفتم بر تکمیل زنجیره متانول

به گزارش خبرگزاری صدا وسیما، حسین رفیق دوست امروز (دوشنبه، ۲۷ بهمن) در نشست تخصصی «باید‌ها و نباید‌های تکمیل زنجیره ارزش متانول و اصلاح فرمول قیمت‌گذاری خوراک در شرایط ناترازی گاز» در هفتمین نمایشگاه نفت، گاز، پتروشیمی و پالایش در کیش، تصریح کرد: با توجه به روند‌های جهانی و شرایط داخلی صنعت متانول، تمرکز شرکت فن‌آوران بر توسعه زنجیره ارزش و انتخاب پروژه‌های دارای توجیه فنی، اقتصادی و بازارمحور است.

وی با بیان اینکه مطالعات گسترده‌ای در کمیته راهبردی شرکت انجام شده است، افزود: مسیر توسعه شرکت با بررسی دقیق روند‌های بین‌المللی و شرایط داخلی تعریف شده و در برنامه هفتم توسعه توجه جدی به تکمیل زنجیره متانول شده است و ظرفیت اجرایی صنعت پتروشیمی کشور برای تحقق این اهداف وجود دارد.

مدیرعامل شرکت پتروشیمی فن‌آوران با اشاره به اینکه بخش عمده تولیدات پتروشیمی فن‌آوران صادر می‌شود، گفت: بر همین اساس، مطالعات عمیقی با بهره‌گیری از مشاوران خبره انجام شد که در نهایت به شناسایی ۱۰ محصول برتر در زنجیره متانول منجر شد.

رفیق دوست ادامه داد: این شرکت خوراک و محصولات مختلفی را برای مجتمع‌های پتروشیمی از جمله رازی، کارون و بندر امام تأمین می‌کند و در مقابل، بخشی از خوراک مورد نیاز خود را نیز از پتروشیمی رازی و شرکت ملی گاز ایران دریافت می‌کند که این تعامل، جایگاه فن‌آوران را در زنجیره تأمین صنعت تثبیت کرده است.

وی با اشاره به تحولات بازار جهانی متانول بیان کرد: مطالعات نشان می‌دهد که به دلیل توسعه‌نیافتگی زنجیره ارزش در داخل کشور، روند قیمت‌های جهانی متانول کاهشی بوده و چشم‌انداز مثبتی برای خام‌فروشی متانول وجود ندارد؛ از این رو، توسعه زنجیره بالادستی و پایین‌دستی به یک ضرورت راهبردی تبدیل شده است.

مدیرعامل شرکت پتروشیمی فن‌آوران با بیان اینکه پروژه‌هایی در حوزه بالادست و همزمان توسعه پایین‌دست در دستور کار قرار گرفته است، افزود: انتخاب طرح مناسب در صنعت پتروشیمی اهمیت بالایی دارد و این انتخاب باید بر پایه سه مؤلفه اصلی فناوری، بازار و راهبرد‌های بازاریابی انجام شود.

ضرورت بازنگری در سیاست‌گذاری توسعه صنعت پتروشیمی

احمد دهقان، مدیرعامل هلدینگ انرژی سپهر نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت بازنگری در سیاست‌گذاری توسعه صنعت پتروشیمی ادامه داد: امروز شرایط به‌گونه‌ای است که حمل‌ونقل سخت‌تر شده، هزینه‌ها افزایش یافته و بازار فروش محصولات پایه با فشار روبه‌رو است. در چنین فضایی، سیاست‌گذاری نادرست می‌تواند فرصت‌های توسعه را به تهدید تبدیل کند.

وی با تأکید بر ضرورت هم‌افزایی در صنعت پتروشیمی گفت: پیشنهاد می‌شود، مدیران و شرکت‌های فعال در این حوزه در قالب تشکل‌ها و انجمن‌های قوی‌تر کنار هم قرار گیرند و با صدای واحد، مطالبات سیاستی صنعت را پیگیری کنند.

مدیرعامل هلدینگ انرژی سپهر بیان کرد: صنعت پتروشیمی ایران بار‌ها نشان داده که در شرایط سخت می‌تواند از دل محدودیت‌ها فرصت بسازد، اما این موضوع بدون همراهی سیاست‌گذاران و اصلاح رویکرد‌های کلان امکان‌پذیر نیست.

افزایش تولید پتروشیمی سبلان

رضا کریمی، مدیرعامل شرکت پتروشیمی سبلان نیز در این نشست تخصصی با تأکید بر نقش اعتماد به توان داخلی در سودآوری و توسعه این مجموعه، گفت: استفاده از کاتالیست سنتز ایرانی در پتروشیمی سبلان ۱، افزون بر پذیرش ریسک‌های اولیه، به افزایش تولید تا ۱۰۷ درصد ظرفیت و تبدیل این شرکت به مجموعه‌ای سودآور منجر شد.

وی با اشاره به تجربه پتروشیمی سبلان ۱ در استفاده از کاتالیست سنتز ایرانی گفت: پتروشیمی سبلان ۱، نخستین شرکت استفاده‌کننده از کاتالیست سنتز در ایران است. این کاتالیست در مراحل ابتدایی با ریسک‌هایی همراه بود و در سال نخست به دلیل برخی مشکلات فیزیکی، عملکرد مورد انتظار را نداشت، اما با پذیرش این ریسک و تداوم استفاده، به نتایج مطلوب دست یافتیم.

مدیرعامل شرکت پتروشیمی سبلان ادامه داد: این اعتماد و باور به توان داخلی سبب شد تا ظرفیت کارخانه با همین کاتالیست ایرانی به ۱۰۷ درصد برسد؛ اتفاقی کم‌نظیر که در نهایت به سودآوری شرکت منجر شد. بر همین اساس، امروز استفاده از این کاتالیست را به سایر شرکت‌های صنعتی نیز توصیه و حتی الزام می‌کنیم و امیدواریم در آینده، مشوق‌های اقتصادی مناسبی نیز برای این رویکرد در نظر گرفته شود.

کریمی، این اقدام را دستاوردی مهم برای صنعت کشور دانست و گفت: سپردن تجهیزات های‌تک به سازندگان داخلی، نیازمند ریسک‌پذیری و اعتماد است. ما این مسیر را انتخاب کردیم، اما انتظار داریم سازندگان نیز با ارتقای کیفیت و نگاه صادرات‌محور، پاسخ این اعتماد را بدهند.

وی با بیان اینکه تجربه‌های گذشته نشان داده است که حمایت از ساخت داخل، در صورت همراهی با کیفیت و توسعه فناوری، می‌تواند به حضور محصولات ایرانی در بازار‌های صادراتی منجر شود، افزود: همان‌گونه که امروز کاتالیست سنتز ایرانی مورد استفاده در پتروشیمی سبلان، در کشور‌های دیگر نیز به‌کار گرفته می‌شود.

مدیرعامل شرکت پتروشیمی سبلان با اشاره به چالش‌های پیش‌روی صنعت متانول تأکید کرد: ساخت داخل فقط به تولید تجهیزات یا کاتالیست محدود نمی‌شود، بلکه شامل توسعه دانش فنی، فناوری و تکمیل زنجیره ارزش است.

توسعه زنجیره ارزش؛ راهبرد اصلی پتروشیمی خارک

کمیل پورضیایی، مدیرعامل شرکت پتروشیمی خارک نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت توسعه متان‌محور در صنعت پتروشیمی گفت: متان هسته اصلی منطق توسعه در صنعت پتروشیمی است و نباید آن را فقط به‌عنوان یک خوراک ارزان یا مقطعی در نظر گرفت، بلکه تعمیق زنجیره ارزش و تولید محصولات شیمیایی متنوع باید در کانون سیاست‌گذاری‌ها قرار گیرد.

وی با بیان اینکه برنامه‌های توسعه‌ای پتروشیمی خارک در سه محور دنبال می‌شود، تصریح کرد: نخستین محور، ضرورت توسعه متان‌محور است. متان یکی از ساده‌ترین هیدروکربن‌هاست که قابلیت تبدیل به محصولات متنوع شیمیایی را دارد و باید از نگاه خوراک‌محور به نگاه زنجیره‌محور در استفاده از آن حرکت کنیم.

مدیرعامل شرکت پتروشیمی خارک تأکید کرد: متان برای ما یک خوراک مقطعی نیست، بلکه پایه تداوم عملیاتی، انباشت تجربه فرآیندی و توسعه پایدار در زنجیره ارزش به‌شمار می‌آید.

حرکت به سوی راه‌اندازی شهر متانول

حامد رضایی، رئیس مرکز نوآوری، تحقیق و توسعه شرکت پتروشیمی زاگرس نیز با اشاره به وضع صنعت متانول کشور بیان کرد: ایران حدود ۱۶ درصد از سهم بازار جهانی متانول را در اختیار دارد. بر اساس مطالعات انجام‌شده، ادامه این مسیر بدون توسعه زنجیره ارزش، کشور را با ریسک‌های اقتصادی و بازار روبه‌رو می‌کند.

وی افزود: هدف راهبردی ما باید حرکت از خام‌فروشی به سمت ایجاد «شهر متانولی» و توسعه صنایع پایین‌دستی باشد؛ مسیری که افزون بر افزایش تاب‌آوری اقتصادی، سبب کاهش ریسک‌های بازار و ارتقای جایگاه ایران در زنجیره جهانی محصولات شیمیایی می‌شود.

رئیس مرکز نوآوری، تحقیق و توسعه شرکت پتروشیمی زاگرس با اشاره به اقدام‌های انجام‌شده در حوزه نوآوری گفت: مرکز نوآوری صنعت پتروشیمی با رویکرد حل مسئله شکل گرفته و در این چارچوب، فضا‌هایی در دانشگاه‌های صنعتی شریف، دانشگاه تهران و دیگر مراکز علمی ایجاد شده که در عمل به اتاق فکر و اتاق صنعت تبدیل شده‌اند که این مراکز نقش مهمی در پیوند صنعت و دانشگاه ایفا می‌کنند.

رضایی با اشاره به تدوین اسناد بالادستی ادامه داد: در حال تهیه یک سند ملی در حوزه متانول با تعامل دستگاه‌های مرتبط هستیم که پیش‌بینی می‌شود در برنامه هفتم توسعه رونمایی شود.

وی تأکید کرد: آینده صنعت متانول ایران در گرو تکمیل زنجیره ارزش، توسعه محصولات پیشرفته، همکاری جدی صنعت و دانشگاه و حضور فعال در بازار‌های جهانی است؛ مسیری که نیازمند تصمیم‌های جسورانه و سیاست‌گذاری منسجم است.